h.s@mirdamad

زندگی نامه میرداماد
نویسنده : عزیز گلکاری - ساعت ۱٢:۱٢ ‎ب.ظ روز پنجشنبه ٢٤ بهمن ،۱۳۸٧
 

زندگی نامه میرداماد


میرداماد،سید محمدباقر فرزند سید محمد استرآبادی داماد شیخ علی بن عبدالعالی معروف به محقق ثانی، در دوران‏کودکی در مشهد مقدس بوده است، به جودت طبع و حدت ذهن و طلاقت لسان و لطافت بیان ممتاز و مورد توجه‏افاضل بود وسالها به طلب علوم مشغولی می‏نمود، و اکثر متداولات معقول و منقول را مطالعه فرمود. در اندک زمانی‏در میدان تحقیق مسائل شفاء و اشارات و توضیح اشکال رسائل ریاضیات و حکمیات گوی سبقت از اقران در ربود. وبا وجود صغر سن مهارتش در فنون علوم به جایی رسید که در اکثر مطالب عالیه رسائل و حواشی تصیف نمود. بعد ازدوره اقامت در مشهد مقدس یک چند در قزوین و مدتی در اردوی معلی به درس اشتغال داشت و نقوش دقائق طبع‏نقاد و ذهن وقاد خود را بر صحائف ضمائر علما و فضلا ظاهر گردانید.در سال 988،به قصد زیارت مشهد مقدس‏رضوی،چندی در دارالمؤمنین کاشان بود و اهل علم از صفات حمیده و مقامات علمی و عملی او آن مقدار مشاهده‏کردند که زبان قلم از شرح شمه‏ای از آن قاصراست. با وجود کمال در فنون فضائل میلش به شاعری بیشتر بود.
میرداماد در دوره تحصیل و تحقیق خود در اصفهان و دیگر بلاد از محضر دانشمندانی بسیار،از جمله امیر فخرالدین‏سماک استرآبادی و عزالدین حسین والد شیخ بهائی و عبدالعالی کرکی دائی خود و دیگران به درس یا به اجازه‏بهره‏مند بوده است. اوقات شریف او لحظه‏ای از مباحثه ومطالعه خالی نبوده، جامع کمالات صوری و معنوی و کاشف‏دقائق انفسی و آفاقی است. در اکثر علوم حکمیات و فنون غریبه ریاضی و فقه وتفسیر و حدیث درجه علیا یافته و رتبه‏عالی و اجتهاد دارد و فقهای عصر فتاوای شرعیه را به تصحیح او معتبر می‏شمارند.
علماء معاصراو شیخ بهائی و سید احمد میرفندرفسکی و ملا عبدالله شوشتری و بسیاری دیگرند.کسانی که از درس اویا به اجازه از او شرف یافته یا با او مکاتبات داشته‏اند،از جمله شاه عباس و شریف مکه و سعد معلم خواندگار دوم وسلطان العلماء و میرزارضی صدارت پناه و نواب آصف خان و میرزا شاهرخ بیگاری وزیر و ملاصدرا شیرازی وسیداحمد علوی و عبدالغفار دشتی و صالح جزائری و سید حسین کرکی و سید محمدباقر مشهدی و عبدالمطلب‏طالقانی و محمد گنابادی و عبدالله سمنانی و سید منصور گیلانی و امیر محمد مؤمن گیلانی و میر محمدتقی‏استرآبادی و تاج الدین حسین طوسی طو ابوالفتح گیلانی و نظام احمد دشتکی و زلالی خراسانی و ملاخلیل قزوینی‏وگروهی دیگر را می‏توان نام برد.
آثار مکتوب میرداماد به عدد از صد فراتر آمده و از بخت خوش بسیاری از آنها از بد حادثه در امان مانده و شناخته‏شده، لیکن فسوسا که کارهای سنگین وی همچون الصراط المستقیم و الافق المبین و کثیری دیگر هنوز در پرده گمنامی‏از دسترس طالبان به دور است.
شناخت ثمره کوشش میرداماد درباره مباحث امور عامه و مسائل وجود و اصالت ماهیت و جواهر و اعراض و الهیات‏خاصه حکمت ایمانیه یمانیه او، مربوط به معرفت ذات و صفات جلالیه و جمالیه، تقدس و قدرت و علم و اداره وقضاء و قدر و محبت و رحمت باری تعالی و خلقت عالم و ربط حادث به قدیم و حدوث ذاتی و سرمدی و دهری و وزمانی جماد و نبات و حیوان و انسان و ملک و دیگر آفریدگان، و معرفت دین و پیغمبران و کتب الهی و بعثت و رسالت‏حضرت خاتم النبیین و امامت و ولایت ائمه دین و حکمت تشریع احکام اسلام و بیان راههای هدایت و کمال یافتن‏انسان بسته به مطالعه کتب و رسائل وی است.
امروز مدرسان و محققان بدین نتیجه رسیده‏اند که برای پیشرفت علوم عقلی و نقلی نخست باید منابع و متون به‏صورت انتقادی تصحیح شود و به اهل علم عرضه گردد. بدین مناسبت این بنده مورچه وار به آماده سازی و تصحیح‏کتب و رسائل میرداماد اقدام نموده امید است که در چند مجلد به چاپ و نشر آنها توفیق یابیم. اینک جلد اول‏مصنفات میرداماد تقدیم خوانندگان می‏شود. و ما توفیقی الا بالله. والحمدلله و صلی الله علی محمد خاتم النبیین واهل بیته الائمه الطاهرین.